ابهام در تابلوی بورس؛ آیا تنشهای سیاسی، رالی صعودی را متوقف میکند؟
بازار سرمایه که در روزهای اخیر شاهد ورود قابل توجه نقدینگی و افزایش تقاضا بود و توانسته بود رکوردهای تازهای را به نام خود ثبت کند، در معاملات روز دوشنبه ۱۸ خردادماه شاهد تغییر روند بود. افزایش فشار فروش و غلبه نگرانیهای سیاسی، باعث شد تا تابلوی معاملات به رنگ قرمز درآید؛ این اتفاق نشان میدهد ریسکهای غیر اقتصادی همچنان نقشی کلیدی در رفتار سرمایهگذاران ایفا میکنند.
به نقل از خبرآنلاین، بورس تهران در روز دوشنبه ۱۸ خردادماه، پس از تجربهی چند روز رشد سریع و دستیابی به قلههای جدید، با چرخش ناگهانی مواجه شد. تا ساعت ۱۰:۴۷ صبح، شاخص کل بورس با افت ۶۶ هزار و ۱۱۰ واحدی، به سطح ۴ میلیون و ۴۲۷ هزار واحد رسید.
شاخص هموزن که نمایانگر وضعیت کلیتر بازار است نیز کاهش ۱۵ هزار و ۳۲۹ واحدی را تجربه کرد و به یک میلیون و ۱۸۸ هزار واحد رسید. این افت نشان میدهد که فشار فروش تنها به سهام شرکتهای بزرگ محدود نبوده و بخش وسیعی از بازار با کاهش قیمت مواجه شدهاند.
این عقبنشینی بازار در شرایطی رخ داد که در روزهای پیشین، بورس تحت تاثیر انتظارات تورمی، رشد نرخ ارز و ورود نقدینگی، موجی از تقاضا را تجربه کرده بود. بسیاری از سهام در هفته گذشته شاهد صفهای خرید سنگین بودند و شاخص کل نیز به اوجهای تاریخی خود دست یافته بود.
ریشههای تغییر روند بازار
با این حال، تشدید تنشهای منطقهای و انتشار اخباری مبنی بر از سرگیری درگیری میان ایران و اسرائیل، فضای هیجانی خرید را جایگزین احتیاط و افزایش عرضه کرد. کارشناسان معتقدند بازار سرمایه ایران همواره به ریسکهای سیاسی و ژئوپلیتیکی واکنش نشان داده است.
هر زمان که نااطمینانی در فضای سیاسی افزایش مییابد، بخشی از سرمایهگذاران ترجیح میدهند سودهای کسبشده را تثبیت کرده و از موقعیتهای پرریسک دوری کنند. بنابراین، افت اخیر بازار بیش از آنکه ناشی از عوامل بنیادی شرکتها باشد، نتیجه افزایش ریسکهای بیرونی و تغییر کوتاهمدت انتظارات معاملهگران ارزیابی میشود.
از سوی دیگر، برخی کارشناسان معتقدند این اصلاح میتواند تا حدی طبیعی باشد. رشد سریع شاخص در روزهای اخیر باعث شده بود برخی سهام به سطوح قیمتی بالاتری برسند و فرصتی برای شناسایی سود فراهم شود. انتشار اخبار منفی سیاسی در این شرایط، صرفاً نقش یک کاتالیزور را برای آغاز موج عرضه ایفا کرده است.
وضعیت فرابورس و چشمانداز آینده
در فرابورس نیز روندی مشابه مشاهده شد و شاخص کل این بازار با افت ۳۸۸ واحدی به ۳۳ هزار و ۷۵۸ واحد رسید. ادامه یا توقف روند نزولی بورس در روزهای آینده، تا حد زیادی به تحولات سیاسی و رفتار نقدینگی در بازار بستگی خواهد داشت.
اگر فضای تنشآلود کنونی ادامه یابد، احتمال افزایش نوسانات و تقویت رویکرد محتاطانه سرمایهگذاران دور از انتظار نخواهد بود. اما در صورت کاهش ریسکهای سیاسی، بازار ممکن است مجدداً به سمت متغیرهای بنیادی و جریان نقدینگی بازگردد.
